بوی باران، بوی سبزه، بوی خاک
شاخه‌های شسته، باران خورده، پاک
آسمان آبی و ابر سپيد
برگهای سبز بيد
عطر نرگس، رقص باد
نغمه شوق پرستوهای شاد
خلوت گرم کبوترهای مست
نرم نرمک می رسد اينک بهار
خوش به حال روزگار
خوش به حال چشمه ‌ها و دشتها
خوش به حال دانه‌ها و سبزه‌ها
خوش به حال غنچه‌های نيمه‌باز
خوش به حال دختر ميخک که می خندد به ناز
خوش به حال جام لبريز از شراب
خوش به حال آفتاب
ای دل من گرچه در اين روزگار
جامه رنگين نمی‌ پوشی بکام
باده رنگين نمی ‌بينی به جام
نقل و سبزه در ميان سفره نيست
جامت از آن می که می ‌بايد تهی است
ای دريغ از تو اگر چون گل نرقصی با نسيم
ای دريغ از من اگر مستم نسازد آفتاب
ای دريغ از ما اگر کامی نگيريم از بهار
گر نکوبی شيشه غم را به سنگ
هفت رنگش می‌شود هفتاد رنگ

^{(فریدون مشیری)}

سال نو مبارک

هر روز شاهد مزارعی هستم که با زبان بی زبانی در حال شکوه هستند...

خواندن خبرهایی همچون:
طي 3 دهه گذشته 15 متر سطح آب‌هاي زيرزميني كشور كاهش يافته است.متوسط سطح آبخوان‌هاي كشور 100 ميليون هكتار تخمين زده مي‌شود. براين اساس، طي 3 دهه اخير، بيش از 150 هزار ميليارد متر مكعب آب مصرف كرده‌ايم.

اين به معناي آن است كه ما هزار سال آب ذخيره شده را ظرف 15 سال مصرف كرده‌ايم چرا كه ميزان استحصال آب در كشور در هر سال فقط 140 ميليارد متر مكعب است...

و یا

در حال حاضر حداقل 3ميليارد متر مكعب كسري آب داريم.ورودي سدها به‌شدت كاهش يافته است. بعد از خشكسالي، روان‌آب‌ها به‌شدت كم شده است.

و باز

وضعيت منابع آب كشور نگران‌كننده است.

شعر دوران کودکی را با خود زمزمه میکنم...

باز باران

 با ترانه

با گوهر های فراوان

می خورد بر بام خانه...

اما نمیدانم بی باران و بی ترانه چه باید کرد...؟

کاش به زمانی برگردم که تنها نگرانیم شکستن نوک مدادم بود...!

حشره کامل:

حدوداً 15 ميلي متر طول و 6 میلیمتر عرض دارد.رنگ عمومی آن قهوه ای متمایل به سیاه و رنگ سطح پشتی سیاه براق و سطح شكمي قهوه ای تیره است .سر سیاه و شاخک 11 بتدي نخی شکل به رنگ قهوه ای متمایل به قرمز .

لارو:

لاروها كامپودئي فرم و آخرین مفصل شكمي مجهز به يك جفت زائده انتهايي است رنگ عمومی بدن سفید سر و قفسه سینه خرمايي و روي هر يك از    حلقه های آن يك لكه قهوه ای كشيده شده است . طول لارو پس از رشد کامل 25-30 میلیمتر مي باشد.

خسارت:

تغذيه لاروها از جوانه ها وبرگهاي جوان گندم سبب خشك شدن برگها شده و خسارت بصورت لكه اي در مزرعه ديده مي شود لارو ها شب فعال شده و بيشتر الز بافت پارانشيمي برگ تغذيه مي كنند و مجموعه برگها فقط رگبرگ باقي مي ماند و برگ حالت رشته اي به خود مي گيرد و غالبا در كنار بوته ايجاد فرو رفتگي كرده و برگها را به داخل آن مي کشند و سپس از آنها تغذيه مي كنند.

حشرات کامل اواخر خرداد از دانه های گندم كه در مرحله شيري هستند شروع به تغذیه نموده و اوایل تابستان از دانه های سفت شده غلات تغذیه مي نمایند.

زیست شناسي:

اين حشره زمستان را بصورت لارو سن 1يا2و گاهي سن 3 سپري مي كند. لاروها در اوايل بهار با گرم شدن هوا شروع به فعاليت مي كنند و از علايم آن ايجاد گودالي در كنار بوته ها مي باشد. لاروها در طول روز در داخل گودال استراحت مي كنند و شب ها شروع به فعاليت مي كنند . در اوايل تا اواسط خرداد لاروها تبديل به شفيره مي شوند شفیره ها نيز در داخل خاك تشكيل مي شوند. حشرات كامل در اواخر بهار تا اوايل تابستان ظاهر مي شوند. حشرات كامل روزها در زير كلوخه ها و علف هاي هزر مخفي مي شوند ولی شبها از برگهاي گياهان گرامينه و دانه هاي نرم گندم تغذيه مي كنند و سپس جفتگيري كرده و تخمريزي مي كنند . تخمگذاري ممكن است به صورت انفرادي يا دستجات 3-5 تاي انجام گيرد. هر حشره ماده در طول عمر خود 40تا80 عدد تخم مي گذارد.

اين حشره داراي 3 سن لاروي است و سنين مختلف بوسيله اندازه گيري كپسول سر از هم تفكيك مي شوند. لاروها پس از تغذيه مي توانند به مدت 30-50 روز بدون دسترسي مجدد به غذا زنده بمانند. لارو اين حشره دياپوز حقيقي ندارد ولي فعاليت آن در طول سرما كاهش مي يابد. اين حشره در سال يك نسل داشته و بیشتر در مزارعي ديده مي شود كه بطور مرتب به زير كشت گندم مي روند.

کنترل زراعی:

1-تناوب زراعي.

2-انجام شخم و ديسك پس از برداشت

کنترل شیمیایی:

1- دیازینون G 5 %و- 30-40 کیلوگرم در هکتار بمحض دیدن اولین خسارت

2- دیازینون EC 60 % و 1 لیتر در هکتار بمحض دیدن اولین خسارت

3- کارباریل WP 85 % و3.5-3 کیلوگرم در هکتار بمحض دیدن اولین خسارت

4- فوزالن EC 35% و 2-1.5 لیتر در هکتار بمحض دیدن اولین خسارت

5-کلرپیریفوس EC 40.8 % و 2-1.5 لیتر در هکتار بمحض دیدن اولین خسارت

کم آبیاری عبارت است از «مصرف عامدانه و عالمانه کمتر آب، به منظور افزایش تولید در مجموعه اراضی تحت پوشش» و یا به عبارت ساده‌تر می‌توان گفت کم آبیاری عبارت است از «استفاده بیشتر و بهتر از واحد حجم آب» می‌باشد.

آبیاری کامل به منظور کسب حداکثر محصول از واحد سطح در شرایطی قابل اعمال است که اولاً آب به مقدار کافی در اختیار باشد و ثانیاً امکان توسعه و افزایش سطح زیرکشت وجود نداشته باشد. اما در شرایطی که نه تنها آب به اندازه و مقدار کافی در دسترس نباشد، بلکه اراضی مستعد و قابل احیای زیادی وجود دارند که در صورت رسیدن آب به آنها امکان افزایش تولید قابل توجهی وجود خواهد داشت، کم آبیاری یکی از گزینه‌های پیش‌روست.

باید توجه داشت برای استفاده حداکثر از پتانسیل واحد حجم آب لازم است در مرحله اول از «دانش آبیاری» و در مرحله دوم از «عملیات صحیح آبیاری» توأمان بهره‌ گرفت. در بکارگیری فن کم آبیاری رعایت ملاحظات مهندسی از ضروریات رسیدن به موفقیت است و باید توجه داشت صرفاً با کم آب دادن به گیاه بدون توجه به زمان، مقدار و کیفیت آب آبیاری ممکن است نه تنها سود بیشتری حاصل نگردد بلکه موجب بروز خسارات زیادی نیز گردد. لذا برای انجام عملیات کم‌آبیاری، ملاحظات زیر مورد توصیه قرار می‌گیرد.

• گیاهان مناسب برای کم آبیاری؛ (گیاهانی که دارای دوره رشد کوتاه، راندمان مصرف بالا و مقاوم به خشکی هستند در عملیات کم آبیاری بهتر نتیجه می‌دهند).
• خاک‌های مناسب برای کم آبیاری؛ (خاک‌هایی که دارای ظرفیت نگهداری آب بیشتری هستند شرایط بهتری برای پذیرش کم آبیاری دارد).

کیفیت آب آبیاری؛ (آبی که در کم آبیاری مورد استفاده قرار می‌گیرد لازم است از کیفیت خوبی برخوردار باشد تا گیاه همراه با تنش آبی در معرض تنش شوری و تأثیرات منفی آن قرار نگیرد).

• عملیات زراعی؛ (شخم باید به اندازه کافی عمیق باشد تا آب باران بتواند بهتر در خاک نفوذ کرده و ذخیره شود از طرفی زمان کاشت باید به گونه‌ای انتخاب شود که گیاه بتواند از رطوبت موجود در خاک قبل از آبیاری استفاده نماید. در عملیات زراعی لازم است به کنترل علف‌های هرز و کاهش تبخیر از سطح خاک توجه جدی به عمل آید).
• میزان آبیاری؛ (میزان آب آبیاری باید از روی منحنی تابع تولید، درآمد و هزینه تعیین گردد).
• زمان آبیاری؛ (گیاهان در مراحل مختلف رشد واکنش‌های مختلفی به کم آبی دارند لذا لازم است با شناخت کامل رفتار گیاه، به گونه‌ای که تأثیرات منفی به حداقل برسد زمان آبیاری تنظیم گردد).
• روش‌های اعمال کم آبیاری؛ (روش‌های اعمال کم آبیاری به وسیله تغییرات در دور و حجم آبیاری نسبت به آبیاری کامل قابل اعمال می‌باشد. انتخاب هر کدام از این روش‌ها بستگی به خصوصیات و کیفیت آب و خاک دارد. یکی دیگر از روش‌های توصیه شده، آبیاری یک در میان فاروهاست. همچنین محل کاشت بوته‌ها بر روی پشته‌ها و فاصله آنها تأثیر بسزایی در موفقیت کم‌آبیاری دارد).

مصرف کود؛ (اثربخشی کودها در شرایط کم آبی کاهش می‌یابد، مخصوصاً اگر مصرف این کودها با رشد رویشی گیاهان مطابقت نداشته باشد. لذا توصیه می‌گردد که مصرف کودها یکباره و قبل از کاشت گیاه انجام پذیرد و از مصرف کود در مراحل رشد صرف نظر گردد. همچنین در میان کودها، کودهای پتاسیمی مخصوصاً سولفات پتاسیم و سولفات‌روی نقش مهمتری در تنظیم روزنه‌ها و تعادل یونی در سیستم گیاهی به منظور کاهش تنش‌های حاصل از کم آبی ایفا می‌نماید. بنابراین در کم آبیاری مصرف کودها باید متعادل و بهینه بوده و به مصرف کودهای پتاسیمی نیز توجه ویژه‌ای گردد. همچنین مصرف کود فسفر به ویژه در شرایط دیم، طول دوره رشد را کوتاه کرده، بنابراین صدمات تنش آبی را در اواخر فصل رشد کاهش می‌دهد، به عبارت دیگر مصرف فسفر در این شرایط باعث کاهش صدمات کم آبی می‌گردد).

منبع:

• کتاب اصول و کاربرد کم آبیاری [1]. علیرضا سپاسخواه, علیرضا توکلی, سیدفرهاد موسوی. کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران. 1385. ISBN 9646668488
• مجموعه مقالات کارگاه آموزشی كم آبیاری. تهران. [2]. 1379
• Deficit irrigation practices [3], FAO Irrigation and Drainage Papers, Water Report. ISBN 9251047685

هنگامی که دانه های گندم سخت شدند و ديگر با ناخن تقسيم نمی شدند و رطوبت دانه ۱۴٪ شد، هنگام درو می باشد . برای برداشت بايد از کمباين های که معاينه فنی شده اند استفاده شود که بهتر است نو باشند و ريزش بيشتر از ۵٪ نداشته باشند .

برای مشاهده جدول تنظیم کمباین و رفع ایرادهای آن در برداشت گندم بر روی لینک ادامه مطلب کلیک کنید.

 ورمی کمپوست چیست ؟

Worm یک کلمه لاتین به معنی کرم است و ورمی کمپوست به کودی اطلاق می شودکه از مدفوع گونه ای خاص از کرمهای خاکی بدست می آید.

در طبیعت بیش از 2500 گونه مختلف از کرمهای خاکی زندگی می کنند، اقسام این کرمها از نوع مستقر در سطح زمین تا کرمهای مستقر در سوراخهای عمیق متفاوت است. بیولوژی ، الگوهای رفتاری ، عادات تغذیه ای و احتیاجات زیست محیطی این گونه ها بسیار متنوع می باشد.

 برای تهیه ورمی کمپوست از گونه ای خاص از کرمهای قرمز رنگ مناطق گرم و مرطوب بنام   Eisenia Foetida که به کرم ببری یا کرم کمپوستر نیز معروف میباشند استفاده می شود. فرآیند تولید ورمی کمپوست عبارت است از عبور آرام و پیوسته مواد آلی از درون دستگاه گوارش کرم و تغییر حالت این مواد به مدفوع کرم؛ فضولات کرمها شامل مواد مغذی برای گیاهان بوده و دارای حالتی است که به موقع برای تغذیه گیاه آزاد می شود، ورمی کمپوست ماده ای است که بخوبی تغییر فرم یافته و ساختار، تخلخل، تهویه، زهکشی و ظرفیت نگهداری رطوبت در آن در حد عالی بوده و از لحاظ کیفی سرشار از مواد هومیک و عناصر قابل جذب برای گیاهان است .

بقیه در ادامه مطلب

روزیست خوش و هوا نه گرم است و نه سرد

مزارعی زیبا و چشم نواز ....

تاثيرات شگفت انگيز  عنصر پتاسيم  بر روي خصوصيات كيفي و كمي محصولات زراعي و باغي بر هيچكس پوشيده نيست ، تا جائيكه آنرا عنصر كيفيت(quality nutrient) ناميده اند .

امروزه كليه كشاورزان از پتاس بصورت سولفات پتاسيم و كلرور پتاسيم در مزارع به ترتيب ، قبل از كاشت ، بصورت سَرَك و همراه آب آبياري استفاده مي كنند . هر چند مشكل جذب عناصر ماكرو در مزارع ، مانند عناصرميكرو  حاد نمي باشد ، اما بدليل پايين بودن كيفيت ،كودهاي جامد معمولا" تامين كننده نياز كامل گياه به اين عنصـر نمي باشند .

استفاده از كود پتاس موجب:

·          افزايش مقاومت در برابر خطرات تنشهاي محيطي (خشكي ، دما و شوري ) و  حمله آفات و امراض

·          فعال نمودن 60 نوع آنزيم گياهي از جمله (1 آنزيم ATP و آنزيم احيا كننده گاز كربنيك )

·          افزايش فتو سنتز بدليل كارايي بهتر آنزيمها

·        تقويت نمودن بافت هاي نگهدارنده و در نهايت افزايش  مقاومت به وِرس

·          ايجاد تناسب در جذب عناصر غذايي مورد نياز گياه

 مي گردد .

کمبود پتاس در برگهای مسن ظاهر میشود. تحت شرایط کمبود شدید ، نکروزه شدن برگهای مسن به صورت لکه هایی در انتداد طولی برگ شروع شده و سریعاا" به انتها و حاشیه برگها سرایت میکند. در نتیجه این عمل شیوع بافت نکروزه ، بافت سبز رنگ به صورت نیزه ای شکل از قاعده برگ تا مرکز بافت نکروزه تشکیل میشود.

 برای پشگیری از مشاهده کمبود پتاس در مزعه ، بایستی قبل از کاشت گندم  از مزرعه مورد نظر آزمون خاک گرفته شود ، در این صورت میتوان به میزان واقعی پتاس برای کاشت دست یافت و به همان میزان کود پتاسه به مزرعه داد.

حال اگر این کار میسر نبود و انجام نشد و کمبود پتاس مشاهده گردید برای درمان میتوان با استفاده از محلول پاشی کود پتاسه این کمبود را برطرف ساخت البته بایستی در دو تا سه مرحله محلول پاشی انجام شود .